196
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
ШИРИНИН ХОСРОВА ЪАВАБЫ
О Хяллцх бцтляри цчцн Эцняш щям
Йер юпдц, сюйляди шаща щаман дям:
Ъащанда щяр ня арзун вар, она йет,
Бу дювлятля, бу игбал ил юмр ет.
Бу йедди иглим алсын нуру сяндян,
Йаман эюзляр эен олсун дювлятиндян.
Бу шащлыгдан баша варсын мин арзун!?
Мин илляр шащлыьын, щям юмрцн олсун!
Сяни йад ейляйиб галдырса ким ъам,
Сянин гойнунда олсун лап мян олсам!
Шякяр рянэли зящярляр сачма, бясдир!
Тутуб яфсун, бу яфсаня ябясдир.
Йетяр яфсун гарышмыш дцрлц сющбят!
Бу йелляр галдыран щяр ъцр щекайят!
Ов олмуш бу гызыл чятринля ниййят,
Бу Ширин гясриня сян гойма миннят.
Йарашмаз падишащ цчцн бу ъцр фянд
Ки, етсин дярдли мющтаъа о, ришхянд.
Бир айры ит сечибсян сян ов цчцн,
Онунла ащу овларсан дцшцндцн.
Мяням бир хязня, сындырмаз бу торпаг,
Яля тез эялмярям дцнйада щеч вахт.
Беля дцрлц ойунлар чох билирсян,
Беля щийля, кялякляр чох эялирсян.
Будур тярси, мяни тутмаз бу ясла!
Сюйцд дя эцл веряр, бар вермяз амма
О чайсан, билмирям мян сон йерин ня!
О дярйасан, билинмир сирлярин ня!
Эюлям, ашкар ня су варса эюлцмдя!
Ня вар гялбимдя, о вардыр дилимдя.
Диши гарнындаса щяр кяс сядяф тяк,
Онун кини олар дярйа гядяр бярк.
Дцшцндцн, бир щярифдир йаьлы, ширин,
Сяня тяслим олар асанъа Ширин.
Юзцм бурда шякяр, щям бал сатыркян,
Ня чыхсын дадлы сюзляр динлямякдян.
Ити бир дил варындыр, айры шей йох!
Йох ися йанмаьын, йандырмаьын чох!
Данышдын тахт, таъындан, йетяр сян!
Сюзц юлчцб де, сярт сюзляр дейирсян.
Аъы сюзляр аъы фикрин бяласы!
Аьызда щяр кясин вар яждащасы!
Сяня щяр кялмяни юлчцб дедим мян,
Мяни инъитмя, юлч щяр ня десян сян.
Эютцрсян сян гылынъ, алсам мян айна,
Дцзялмякдян узагдыр ишляр онда.
Йаман, щям йахшы сюзлярдя чох цз вар,
Олар бир тцк гядяр бир фярг, сян ахтар.
Бу карванда о инсан шад олар чох,
Эюряр гарьада яввял эюз, ганад йох.
Бу арсызлыгла ад даш иля бир баш,
Чякин вурма щаман шцшяйя сян даш.
Йетяр, баш иля ялдян чох дедин бош,
Юзцн дя, сюзлярин дя мяст, сярхош!
Бир агил башдан олса бир сюз амма,
Олар йцксяк, йерин алтдан да чыхса.
Юзцндя олмаса щеч ким демяз сюз,
Йаман да сюйляся, пис сюйлямяз сюз.
Сюзц юлчцйля лазымдыр данышмаг!
Чох олса, ешшяйя йцкдцр о, анъаг.
Гула сян бир эеъя йцз сюз дейирсян,
Демяз бир ордуйа мцтрцб дя, эюр сян.
Мяни фикриндя варса гямэин етмяк,
Даныш бир-бир буйур, мяндян ешитмяк.
Эярякся, олса бир эизлин сифариш,
Дцшярди гайдайа йцз-йцз беля иш.
Мяним тяк бир эюзял галмыш щасарда,
Эязирсян айры бир йар орда-бурда.
Эейиб эюз йашы, мирварим, бах амма,
Дайан, мирвари сырьамла аз ойна.
Бу янбяр ащымы гям, гцсся алмыш,
Бах янбяр зянъирим гямлярдя галмыш,
Додаьым нардяня, хырда, яъяб бу,
Апармышдыр бу баьдан нары оьру,
Бу фындыг дырнаьа даш вур, бу, мцмкцн,
Гапы дардыр бу иннаб лябляр цчцн.
Мцбарякдир цзцм, юртмцшдцр юрпяк,
Бу пящриз сахламаг олсун мцбаряк!
Бу эюзлярдян, йетяр дикбашлыьын, горх!
Ки, вар щяр гямзядя хянъярлярим чох.
Мяним зцлфцмдяки щяр телдя, зинщар,
Гара гыр рянэ нечя йатмыш илан вар.
Мянимля достлуьун бир файда вермяз.
О буз гяндил, ня етсян, од эютцрмяз.
О ипчцн дцшмярям йолда гуйу вар,
О овчцн чыхмарам йолдан мян, ей йар!
Сянин кюнлцн чыхыр йолдан чох, ей шащ!
Она ноларды зянэ олса фяьан, ащ!
Юзцн бир бах, оларкян йолда карван,
Чякяр щяр дям кешик зянэ, ейляр яфьан.
Сящяр галхмазса карвандан бир аваз,
Боьазындан хоруз бир зянэ асмаз.
Йалан сюздцр, демя мцтляг йараны,
Аланы вурдум истяркян гараны.
Чапырдын аты Щиндистана доьру,
Йеня Бабилдя галдын, йанлыш олду.
О дярйа сямтя эетдин, чайда галдын,
Эцл истяркян яля сян лаля алдын.
Едиркян Ширини сян ъана дава,
Оруъ ачдын эедиб Шяккярля амма.
Мяням йарын, тапыбсан айры бир йар,
Ишин вар, дяхи мянля ня ишин вар?!
Бу дярдляр эюрмцшц хар етмя сян эял!
Чох аьлатдын ону сян бундан яввял.
Унут кянддян говулмуш шяхси, чых эет!
Бу йолдан галмышы бир кянддя тярк ет!