289
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
Зянъи рянэи йаьыр сянин рянэиндян,
Бялкя дя, сойьунчу щинду кимисян.
Бялкя дя, мян шащам, сян мяня чятир,
Де, нядян гарасан? Ачыг сюйля бир.
Ъанана раст эялсян, ярз еля ки, мян
Онун щясрятийля дцшмцшям ялдян.
Мяним дадыма чат, йетиш амандыр,
Дадыма йетмясян щалым йамандыр.
Демишдин, ялиндян тутарам бир дям,
Горхурам бу щясрят эюзцмдя юлям.
Бир эюз кор оларса, ей назлы ниэар,
Тутийа вермяйин ня мянасы вар.
Ъанавар гузуну апарса яэяр,
Чобанын щай-кцйц ня файда веряр.
Сел ки, бир бинаны дибдян учурар,
Поладдан олса да нейлясин дивар.
Бир якин йерини вурса гураглыг,
Йаьышын мянасы галармы артыг?
Мяънун дил охуну атыр узаьа,
Будагдан-будаьа учурду гарьа.
Мяънун данышдыгъа ъошуб дашырды,
Гарьа да учмаьа щазырлашырды.
О сющбят ачдыса яфсанялярдян,
Гарьа дярдля учду дурдуьу йердян.
Эеъя гарьа кими эейинди гара,
Йараса эюз ачды гаранлыглара.
Эюйдя чыраг кими йанды улдузлар,
Гарьа эюзц кими парлады пар-пар.
Мяънун чыраг кими сюндц, гаралды,
Санки эюзлярини гарьа апарды.
Йанан бир шам-кими о синя дяфтяр
Эюз йашы тюкцрдц сящяря гядяр.
ГАРЫНЫН МЯЪНУНУ ЛЕЙЛИНИН
ГАПЫСЫНА АПАРМАСЫ
О эюйляр пяриси эцняш йананда,
Сящяр пярдясиндян баш галдыранда
Щяр бахыш бязяниб дурду баь кими,
Щяр эюз дя парлады, бир чыраг кими.
Мяънун да гачырды гарьа кими тяк,
Бир шам ахтарырды пярваняляр тяк.
Басыб кюч йолунда тиканлыглары,
Гачырды ъананын йурдуна сары...
Ъанан гогусуну щавадан дуйду,
Бир анлыг ялини кюксцня гойду.
Еля бил, ъанланды юлмцш бир бядян,
Дайанмыш бир цряк чарпды йенидян.
Узагдан бир гары эюрцндц бу дям,
Йанынъа эялирди бир талеи кям.
Зянъир вурулмушду о диваняйя,
О да шадланырды, хошбяхтям дейя...
Гары чох сцрятля аддым атырды,
Бойну зянъирлини чякиб дартырды.
Мяънун о ясири эюрдцйц заман
Гарыйа анд вериб деди: “Бир дайан,
Кимдир йанындакы бу зянъирли кяс?
Нечин зянъирлидир бу диваня шяхс?”
Гадын ъаваб верди: “Дцзцнц десям,
Диваня дейилдир, бу талеи кям,
Мян дулам, бу да бир касыб инсандыр,
Бунун да, мяним дя эцнцмцз гандыр.
Ащ, бизи салмышдыр йохсуллуг ялдян,
Буну зянъирляря баьладым ки, мян
Ясир сифятиндя эяздирим бары,
Эязиб доландырым бу обалары,
Эязяк шящяр-шящяр, щям юлкя-юлкя,
Бир овуъ йем тапам евимя, бялкя.
Бундан ялимизя дцшянляри биз
Икиъя щиссяйя бюляк тяр-тямиз.
Бир тоз да галмасын щаман рузидян,
Ня тапсаг, бюлцшяк биз онлары тян”.
Мяънун, гол-ганады сынмышлар кими,
Йыхылды гарынын айаьына ки:
Ач онун бойнундан о зянъири сян,
Эял мяним бойнума баьла ялинлян.
О диваня дейил, диваня мяням,
Чцнки мян лайигям зянъиря бу дям.
Щайана истясян, ал апар мяни,
Цзц гаралыгла эяздир юлкяни.
Бу ишдян ялиня ня дцшся щяр эцн,
Йалныз сянин олсун онлар бцсбцтцн”.
Гадын бу шикары эюрцнъя щямян,
Ня гядяр шад олду бу тясадцфдян.
Атыб йолдашыны, чох разы галды,
Зянъири Мяънунун бойнуна салды.
Гадын зянъирляди йазыг Мяънуну,
Бойнуна ип салыб апарды ону.
Эяздирди ашиги о дийар-дийар,
Бир йердя дайаныб тутмады гярар.
Ел йазыг ашиги эюрцнъя дарда,
Эцлянляр дя олду, аьлайанлар да.
Гафилляр Мяънуна бахыб эцлцрдц,
Агилляр эюзцндян йаш тюкцлцрдц.
Айаьында бухов, бойнунда зянъир
Мяънун тяняляря дюзцрдц бир-бир.
Бир чадыр йанына йетишди бирдян,
Од, алов парлады няьмяляриндян.
О “Лейли” дедикъя, дашлар йейирди,
Даш алтда рягс едиб ъанан дейирди.
Гадын йедяйиндя чякди Мяънуну,
Лейли гапысына эятирди ону.
Чямянин нясими она дяйяндя
Дайанды сярв тяк йашыл чямяндя.
Ашиг о чямяндя аьлады зар-зар,
Санки илк бащарда йаьды булудлар.
О, йеря баш дюйцб дейирди: “Ъанан,
Юзцндян айрыйам, дярдинля щямъан.