302
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
Язабла гатланыб тале дейяня,
Йцз мин чятинликля йашарды йеня.
Бир кюнцл шамыны эязирди тякъя...
Эеъяси эцндцздц, эцндцзц эеъя.
МЯЪНУН ВЯЩШИЛЯР АРАСЫНДА
Яфсаня йарадан бир сащиб щцняр
Бу гямли дастаны беля нягл едяр:
О йатаьы сящра, о балынъы даь,
Бу сахсы евдяки о сольун занбаг
Ата матямини чатдырыб баша,
Йеня дя цз тутуб, гачды даь-даша.
О, вящши чюлляри бир эцн тярк етди,
Йарынын йурдуна цз тутуб эетди.
Эюрдц ки, вяфанын чякдийи гялям
Лейлини Мяънунла йазмышдыр бащям.
Ешди дырнаьыйла йерин лайыны,
Юзцнц сахлайыб позду тайын.
Эюрянляр деди ки: “Бу неъя ишдир?
О ики рягямдян бири эетмишдир”.
Деди ки: “Бирини позса да гядяр,
Бир ад икимизя кифайят едяр.
Ашиги ахтарыб эязся бир инсан,
Онун йарыны да гой тапсын ондан”.
Бу вахт сорушдулар, дедиляр: “Нядян
О итмиш ортадан, итмямисян сян?”
Деди: “Йахшы дцшмяз мянимчин артыг,
Мян юзцм мяьз олам, о ися габыг.
Мян достун юртцсц олсам да анъаг,
Хошдур о мяьз цстдя бир габыг олмаг”.
Дейиб, о йерлярдя тутмады гярар,
Эащ йолла эедирди, эащ йолдан кянар.
О, ашигляр кими дилиндя гязял
Эязирди бир тябиб, бир мещрибан ял.
Инсан адятиндян ял эютцряряк,
Ипини гырмышды о, вящшиляр тяк.
Чюл вящшиси кими о, заман-заман
Йейиб йашайырды йашыл отлардан.
О, тордан, вящшидян горхмурду бир дям,
Вящшиляр олмушду Мяънуна щямдям:
Она йетишмясин дейя бир завал,
Кешикдя дурарды шир иля марал.
Чюлдя ня гядяр ки, вящшиляр варды,
Онун гуллуьунда щазыр дурарды.
Асланы, маралы, тцлкцнц, гурду
Йыьыб йол цстцндя ордуэащ гурду.
Щамсы гуллуьунда дурмушду сайаг,
О да шащ олмушду Сцлейман сайаг.
Шащин ганадындан эцнлцйц варды,
Няшиня гарагуш кюлэя саларды.
О гядяр бюйцкдц ондакы шащлыг,
Вящшиляр вящшятдян чыхмышды артыг.
Гойун гурд белиня йатыб галырды,
Марал шир цстцня айаг алырды.
Дцзялмишди итля довшан арасы,
Шир сцдц ямирди ащу баласы.
Мяънун йол эедирди ялиндя ъаны.
Вящшийля долмушду онун дюрд йаны.
Йатаъаьы йери тцлкц эюрярди,
Она гуйруьуйла йер сцпцрярди.
Ащу сыьалларды йанагларыны,
Гойнуна аларды айагларыны.
Онун ъцйцр кими щямдями варды,
Марал саьрысына о, баш гойарды.
Башынын цстцндя шир диз чюкяряк,
Кешикчи дурмушду гылынъ чякяряк.
Ъанавар олмушду она пасибан,
Ъаныны едярди йолунда гурбан.
Вящшидян доьулмуш йыртыъы пялянэ
Юз тябиятини ейлямишди тярк.
Чюл щейванларындан ики-цч гатар
Онун ятрафында тутмушду гярар.
Вящшиляр ичиндя тяк отурмушду.
Еля бил, гошунлу бир шащ дурмушду.
Горхараг ордакы йыртыъылардан,
Онун йахынына эялмязди инсан.
Изинсиз эялсяйди ора бир няфяр,
Дидиб парчаларды ону вящшиляр.
Изинля эялсяйди йанына щяр кяс,
Вящши щейванлардан чыхмазды бир сяс,
Истяр гощум олсун, истярся таныш
Йахына эялмязди изин алмамыш.
Эедирди вящшиляр йанынъа щяр ан,
Санки сцрцсцйля эедирди чобан.
Вящшиляр мцлкцндя тутмушду гярар,
Вящшийля дост олан, вящши дя олар.
Йанына ащулар чох топланарды,
Гярибя, чох шылтаг бир ащу варды:
Ойнаьан вя зиряк бир ащуйду бу,
Саьрысы чох щамвар, уъайды бойну.
О чох хош эялярди бизим Мяънуна,
Айрыъа бир гайьы бяслярди она.
Йанына чякяряк о йолдашыны,
Тутуб сыьалларды онун башыны.
Щяр эцн о эюзляри юпмяйи варды,
О эюзляр Лейлини хатырладарды.
Ъамаат галмышды бу ишя щейран,
Онун вящшилярля дост олмаьындан.
Кимин ки, сювдасы, ешги солмазды,
Мяънуну эюрмямиш сакит олмазды.
Щяр эцн бир дийардан эялян йолчулар
Онун ятрафында тутарды гярар.
Тутдуьу оруъу сындырсын, дейя,
Йемякляр эялярди она щядиййя.
Хеймяэащ гурараг шир дярисиндян,
Иэидляр гялбини цзярди билсян.
Йеми вящшиляря пайларды бцтцн,