359
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
Айагла хязняни эцняш тяки сян.
Торпаг ки булуддан рцтубят чякяр,
Юпся айаьыны, дюнцб олар зяр.
Ейля гызыллары эцняшя шабаш,
Уйма, эцн лялинин башына вур даш.
Гызылы саймагда, бил ки, сящвин вар,
Дцнйанын эюзцнц аьыл парладар.
Зяр бирляшмяз ики щярфдир, эерчяк,
Бирляшсинляр дейя нядир бу ямяк?
78
Гызылла долдурма кюнлц йер кими,
Йохса даьыларсан сян дя зяр кими.
Сарылыг азары тутса бир эюзял,
Лаъивярди кюйняк эейяр ялбяял
79
.
Бир тярязи чякся гызыл ъаьбаъаь,
Минлярля гапыдан олар даш-галаг.
Щай-кцйдян гопарыб эуйа, ет хяйал,
Йыьдын аз-чох гызыл, щарам, йа щалал,
Бир гайьысыз эялиб хялвяти чалмыш,
Гызыл йыьан юлмцш, оьруса галмыш.
Гызыл хяръляняндя ишрят эятиряр,
Сахланса язиййят, щейбят эятиряр.
Ким гызылдан ютрц юлцр бош йеря,
Демяк, о ситайиш ейляйир зяря.
Бах бир яблящляря, вурулуб гаша,
Дост достла эюр неъя эирир саваша.
Бир хязня ки, анъаг ъяфа нахшыдыр,
Ондан цз чевирмяк даща йахшыдыр.
Чохму щамбал олуб бу дцнйайа сян
Йердя гызыл йцкц эизлядяъяксян?
Цч ишляк гящряман, гоч щамбалын вар,
Дюрдцся евини ейляр тарц-мар
80
.
Сянинля зидд олан торпагла кцляк
Ялифсиз йазылан хак вя бад демяк
81
.
Хурма аьаъына таъ олан тикан
Айрылса, фярги йох онун машадан
82
.
Тутар гарынгулу чох язиз щяр ан
Хинэал йарпаьыны эцл йарпаьындан.
Юз тамащ дишини чыхарт, ат йеря,
Та ки, охшайасан язиз эювщяря.
Дараг олмасайды миндишли, бяли,
Халгын саггалында эязмязди яли,
Бир ъан дярманына чатмагчцн, ялбят,
Ичиляр мин кяря зящярли шярбят.
Гяссаб дцканынын аьзында щаны
Пай алан, ичмядян бир ъийяр ганы
83
?
Йцз ъийяр доьраныр парчаланараг,
Та ки, бир бюйцрдя гат баьласын йаь,
Бир эирдябудлунун шишсин пейсяри
Дейя, йцз мин бойун ганрылыр эери.
Бу - хязня башына гоймушдур айаг,
О - бир зярря гызыл тапмаз щеч сайаг.
Кимин мурадынъа олур бу ишляр?
Мурадсыз йашамаг щяр шейя дяйяр.
Ким тапса эеъ мурад, ону сал баша,
Мцждя вер, де ки, о долаъаг йаша.
Чох йашар мурада эеъ йетян адам,
Мурада йетинъя юмр олур тамам.
Лял чох эеъ доьур, юмрц чох олур,
Лаля тез эюйярир, тез дя йох олур.
Мяълис нурландырдын шам кими йетяр,
Йандырма юзцнц, сатма ъилвяляр.
Бу шящвят бяндиндян айаьыны чяк,
Башыны бу кцпдян чыхарт, бир эюряк
84
.
Башдан йедди кюкц кясиб атмалы,
Айаьындан чыхарт дюрд мыхлы налы
85
.
Щяшямля юртцлц гуйу цстцндян
Щясир йа даш кими юлц кечмя сян
86
.
Шимшяктяк дирийкян юл ки, эцлясян,
ъандыр ясил щяйат, ня лазым бядян?
Чякилсян габаьа бир мцрид, дейя,
Еля эет оласан мцршцд дястяйя.
Бязи мцридляр тяк олма бимурад,
Бясля тявяккцля даим етигад.
Щяр заман йарардым мцшкцлдя, дарда,
Мян кяндхуда галдым кянддян кянарда
87
.
Чыхыб гаршылайан гяриб мещманы,
Сцфря ачан щаны, су верян щаны?
Аьыл, ня дейирям анлайар мяни,
Няляр ахтарырам, о дуйар мяни.
Мяним шикайятим йохлугдан дейил,
Ондандыр, ондандыр, буну сян дя бил.
Алмаз тцрклцйцмц щябяш юлкяси,
Олмуш хош довьадан мящрум ъцмляси
88
.
Бир заман варды ки, горайдым, калдым,
Онда севилирдим, еля бил балдым.
Мяни будаьымдан айырардылар,
Суйумдан тутийа гайырардылар.
Онда ки, цзцмтяк камала долдум,
Ары нештяриня нишаня олдум.
Шярабы торпаьа тюксяляр щядяр,
Цзцмцн гиймяти пуч олар эедяр.
Ня сайаг сцрдцляр, йеридим, еля
Йатмыш су - ад гойуб, салдылар диля.
Дейирляр, мясялдир халг ичиндя бу,
Гызыл чешмясидир йатса яэяр су.
Йатмыш су эцмцшдцр, демя зяр она,
Буз беля шащидлик ейляйир буна.
Эцмцшц буз иля гызылын, зярин
Айла эцняш гядяр фярги вар дярин.
Сими “йей”сиз яэяр гойсан баш-айаг,
Чевриляр мис олар о эцмцш анъаг
89
.
Сюзляри зяр кими ишлядим щяр ан,
Эцмцш гиймятиня олмады алан.
Юзэяляр дямири сатыр эцмцшя,
Гызыла бцрцнцб эязир щямишя.
Вай о зярэяря ки, тапмаз мцштяри,
Эцмцш гиймятиня эетмяйир зяри.
Бу ъинайят мяня чох ейляйир кар,