368
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
Маьара аьзында йатыр бир яждяр.
Гыврылмыш бядяни гырдан тюкмя даь,
Эюзлядийи шикар гуртармазды саь.
Шащ бахыб йолунда йатан хятяря,
Эюрцб яждащаны, дюндц яждяря.
Унутдурду эуру эор дярди дярщал,
Ял гойуб будуна ейляди хяйал,
Тяяъъцбля деди: “Бу ня шикардыр?
Бура эялмяйимин сябяби вардыр.
Йягин заваллы эур амана эялмиш,
Яждаща зцлмцндян ъязана эялмиш,
Интигам алсын гой ядалятли шащ
Дейя дярэащыма эятирмиш пянащ.
Горхударса яэяр бу яждяр мяни,
Эурун хяъаляти юлдцряр мяни.
Мян онун дадына йетишям эяряк,
Ня олур, гой олсун, горху ня демяк?!”
Шащ ики шахяли ити охлардан
Сечди гайчы кими ачылмыш пейкан.
Оху аь киришли камана гойду,
Гара яждащаны нишана гойду,
Эюз ачыб сузяндя яждяр дцшманы,
Учду иэид шащын щача пейканы.
Батды ох яждярин бир ъцт эюзцня,
Ону щясрят гойду дцнйа цзцня.
Дялди эюзлярини гара яждярин
Охлар йер ейляйиб дяриндян-дярин.
Онда ки, яждяря мейдан олду тянэ,
Йериди цстцня Бящрам - о нящянэ.
Яждяря саплады низя ъцрятля,
Эура пянъясини шир вурар беля.
Сяккиз йумруг бойда алтыпяр мызраг
Яждяр боьазында ачды йцз золаг.
Сясляниб яждаща чякди бир няря,
Аьаъ сцтун кими сярилди йеря.
Шащ бу нярилтидян горхмады, сцбут -
Даьын зирвясиндян горхармы булуд?
Кясди Ящримянин башыны хянъяр,
Инсана дцшмяни язмяк дад веряр.
Дярщал яждащанын гарныны йарды,
Орада бир эурун баласы варды.
Шаща айдын олду эурдакы мярам,
Яждярдян истярмиш алсын интигам.
Аллаща сяъдяйчин гапанды йеря,
Чцнки о эялмишди цстцн яждяря.
Бящрам цзянэийя басды айаьы,
Эедиб сейр ейлясин йеня овлаьы.
Эур шащы тялясян эюрцнъя щаман,
Эялиб маьарайа эирди узагдан
Бящрам шащ тутмаьа щаман щейваны
Сохулуб кащайа эирди йан-йаны.
Кечди язиййятля ичяри бирдян
Хязиня кяшф етди эирдийи йердян.
Шащлар кцп гойараг бурда эетмишляр,
Шух пяриляр кими эюздян итмишляр.
О эурдан кцпляря йетмишди Эурхан,
Эурса гачыб олду эюзлярдян нищан.
Хязня ачарыны тапыб таъидар,
Етди маьарадан яждяри кянар.
Чыхды щямян саат кащадан дцзя,
Нязяр салды йола о эязя-эязя.
Бир саат олар ки, эязиб щяр йери,
Шащы ахтарырды сяркярдяляри.
Ону эюрян тяки эялиб дурдулар,
Шащын ятрафында дювря вурдулар.
Бу заман гошуна шащ верди фярман:
Айрылсын ордудан беш-он гящряман,
Йол ачыб йерисин гой маьарайа,
Хязняни бюлсцнляр йцзлярля тайа”.
Цч йцз ъаван дявя, бюйцк бир карван
Йцкляниб дцзялди йола бир аздан.
Бир шащ ки, щамилик ейляйяр эура,
Яждащаны салар дярин бир эора,
Чякдийи ямяйин барыдыр, ялбят,
Тапды ъяващират, галды сяламят.
Эялиб Хявярнягя, шян имарятя,
Шащ йеня башлады ейшц ишрятя.
Йцклятди он дявя бол ъяващират,
Ата щцзуруна йоллады совгат.
Мцнзирля Немана лайигдир” - дейя,
Он йцк зяриф яшйа етди щядиййя.
Щяр кимя истяся галан варындан
Пайлады горхмайыб щесабдарындан.
Бящрам бир чох беля хязняляр ачды,
Иззятля топлайыб, юлчцсцз сачды.
Мцнзир: “Эялсин, - деди, - ъащан няггашы,
Йени бир нахышла эцлдцрсцн дашы”.
Ялиндя фырчасы, бойасы, зяри,
Няггаш эялиб чякди шащы, яждяри.
Бящрамын щяр беля иши, гцдряти
Тапды Хявярнягдя якси, суряти.
БЯЩРАМЫН ХЯВЯРНЯГДЯ
ЙЕДДИ ГЫЗЫН ШЯКЛИНИ ЭЮРМЯСИ
Сяфярдян гайыдыб бир йол бизим шащ,
Хявярняг ичиндя няшяли, эцмращ
Эязирди, эюрдц ки, хейли мараглы
Бир щцъря вар, галыб гапысы баьлы.
Олмамыш орада, сюзцмцн дцзц,
Ня йад, ня хязнядар, ня Бящрам юзц,
Сорушду: “Баьламыш ким бу хананы,
Бунун гапычысы, ачары щаны?”
Ачарчы тез эялиб эятирди ачар,
Шащ ачды гапыны, эюрдц бцсат вар.
Эюрдц хязинядир ев башдан-баша,
Сяняткар эюзцйля етди тамаша,
Ня чякмиш диварда, эюр ки, устаны,