489
ИСKЯНДЯРНАМЯ
Йасямян бидмишкя етмишди тясир,
Гарьалар аь шащин ялиндя ясир
120
.
Щейрят бахышлара, цряйя ахмыш,
Яглин мяркязини бомбаш бурахмыш.
Човушлар вердикъя цряк архадан
Ъейранлар горхмадан овлады аслан.
Йер-эюй титряйирди щай-кцй сясиндян.
Эюйляр дя “що” дейя сясляр фялякдян.
Эетдикъя ъошурду щяр ики йаьы,
Йазылды бириня юлцм йарпаьы.
Биляйи эцълцйя зяфяр олду йар,
Зянъиляр мяъбурян мяьлуб олдулар.
Щяр йана ат чапды мцзяффяр яскяр,
Зянъи юлдцрмяйя баьлады кямяр.
Гылынъ ойнатдыгъа бюйцк шящрийар
Зянъинин базары олду таримар.
Зянъиляр чалынъа тяслим борусу
Шянлийя башлады зяфяр ордусу.
Эюйляря уъалды шащын байраьы,
Йоллардан бцсбцтцн чякилди йаьы.
Мярщямят булуду гопарды туфан,
Зянъинин пасыны силди гылынъдан.
Байраьын алтында дурмуш щюкмдар
Яйниндя бянювшя рянэиндя палтар,
Бойнунда бир нохта, айагда зянъир,
Щяр аслан чякирди бир нящянэ ясир.
Байраьын алтына йыьдылар ня вар,
Искяндяр ямр етди кясилсин башлар.
Бир зянъи галмады, бошалды чюл, даь,
Галанлар гузьунлар йемийди анъаг.
Барама гурдутяк дивбядян филляр
Гарынъа айаьы алтында инляр.
Инсанын йцкцнц чякян щяр щаммал
Йа чыраг дашыйыр, йахуд ипяк мал
121
.
Зиллятя дцшцнъя амансыз дцшман,
Щябяшляр падшащдан диляди аман.
Щябяшя нисбяти оланлар о эцн
Падшащын ямрийля гуртулду бцтцн.
Зящярли гылынъдан тапдылар аман,
Шащ баьышлайараг вермяди зийан,
Ямр етди щябяшя вурулду дамьа,
О эцндян щябяшляр гулдур бу даьа.
О гызьын дамьадан нурланды щябяш,
Даь иля чыраьы парладар атяш.
Падшаща о гядяр вердиляр гарят,
Щцзура сыьмады бюйцк гянимят.
Шащ эюрдц верилян гарят щядсиздир,
Сящрайа эювщярдян ахан дяниздир.
Эювщярли ъам, гызыл, топпуз бир йана,
Халварла мцшк, янбяр ахыр мейдана.
Саф мядян гызылдан, инъидян ня вар
Долмушду мешиндян ири чуваллар.
Сыьмайыр о эцмцш, кафур чюлляря,
О кафур эцмцшдян долду даь, дяря.
Йцклянмиш филлярди - гайа эювдяли,
Ъинс яряб атлары - товуз ъилвяли.
Бярбярдян, нобидян эюзял ясирляр
Юнцндя Мцштяри вя Ай диз чюкяр.
Даш-гашла ишлянмиш гумашлар, чуллар,
Зцрафя эюнцндян щядсиз халы вар.
Сящрада долуйду щяр ъцря сярвят,
Хязняйя эювщярдян вурмушду зинят.
Шащ шанлы зяфярля дольун гарятдян
Шянляниб гуртулду гямдян, зиллятдян.
Бир дцнйа ъямдяйя ибрятля бахды,
Эцлдцся, гялбиндян эизлин ган ахды
Ки, нечин дюйцшдя бу гядяр инсан
Мящв олду зящярли охдан, гылынъдан?
Йанлышдыр щяр сучу бунларда эюрмяк,
Юзцмдя эюрмяк дя хятадыр, эерчяк.
Фяляйин иши баш вурмагдыр анъаг,
Гязадан олурму бойун гачырмаг?
Лаъивярд юртцлц эцняш кими сян
Башыны гачырма лаъивярд эюйдян.
Эюй цзц эейяркян лаъивярд палтар,
Щяр кяся лаъивярд палтар щазырлар
122
.
Бу позуг пярдядя охума няьмя,
Бу дузлу торпагдан арама чешмя.
Ким билир, йыьынты, бу торпаг беля
Йоьрулмуш ня гядяр цряк ганиля?
Эюрян эюз йохдур, йох, щяр йан бир мязар,
Йа марал, йа ъейран эюнцдцр онлар.
ИСКЯНДЯРИН МИСИРДЯН
РУМА ГАЙЫТМАСЫ
Дур, саги, шяраб вер ки, сярхош олум!
Ноьул вер, шярабла бир аз хош олум!
Еля бир шяраб вер, кюнлцмц ачсын,
Эирсям ъящяннямя од мяндян гачсын.
О мейвяли аьаъ олсун бяхтийар,
Сярин кюлэясиндя динъялмяк олар.
Щям ъана ращатлыг веряр кюлэяси,
Щям бязяр сцфряни дадлы мейвяси.
Дольун бар вермишкян еля бир нищал
Даим галсын ъаван, тапмасын завал.
Бар верян беля бир аьаъы эерчяк
Рявамы балтанын аьзына вермяк?
Гыш эетди, йеня дя илк бащар эялди,
Чайлар сащилиндян отлар йцксялди.
Йенидян йамйашыл эейди щяр будаг,
Бянювшя щяр мцшкя янбяр гатараг,
Нярэиз дя йыьмагчын щаман ятирдян
Кафуртяк башыны галдырды йердян.
Хязиня гапысын ачараг мян дя
Бир байраг уъалтдым йашыл чямяндя.
Йашыллыг щатифи о эизли дилбяр,
Шаирляр она шер илщамы дейяр,