580
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
О аьыр гайаны икийя бичди.
Бир сярхош фил кими гардашы варды,
Ганыны алмагчын мейдана варды.
Алды Дявалыдан саьалмаз йара,
Чякилди гардашы йатан чадыра.
Эцлдц бяхт о полад архалы даьа,
Чох орду гыраны сярди торпаьа.
Ъодря адлы бир рус охуду мейдан,
Сцдямяр ъейранды она щяр аслан,
Гоъаман эювдяли, эцълц, дюйцшкян,
Мейданда тякликдя бир орду йенян.
Бойнундан асмыш чох иэид ганыны,
Чох бойун чякянин алмыш ъаныны,
Гуршагда дцйцнц чох мющкям вурду,
Ат сцрцб Дявалы юнцндя дурду.
Гылынълар ойнады кин иля долу,
Баьланды айаьын гачаъаг йолу.
Сынанмыш иэидляр чох дюйцшдцляр,
Бурулан гылынълар етмяди ясяр.
Рус кяскин гылынъы галдырды саьа,
Бурду бирдян-биря о полад даьа.
Йарды дябилгяни, кечди эюзцня,
Вцъуду гярг олду ган дянизиня.
Алдыьы йарадан чох сцст эюрцндц,
Ъилову гапараг эерийя дюндц.
Башыны баьлады, бошалды йящяр,
О баш сынмасындан сынды Искяндяр.
Щякимя ямр етди чатсын щарайа,
Саьалдан бир дярман гойсун йарайа.
Чох шяфгят эюстярсин кюмяйя эедян,
Дявалы саьалсын о хястяликдян.
Эеъя юз башына юртцк чякяндя
Ай башындан дцшдц мцшкин кямяндя.
Щяр ики тяряфдя дурду гаравул,
Ордуйа милчяк дя тапмады бир йол.
Еля ки, уъалтды эцняш бойнуну.
Зцлмятдян йуду бу чярхин донуну,
Бир даща сяслянди гызмыш асланлар,
Чюлц ъейранлара етдиляр мязар.
Ятрафа сяс салды зянэ, бору, ъяряс,
Ган ъошур кярянай алдыгъа няфяс.
Фярйада эялдикъя шейпур иля кус,
Ачылыр гырмызы эцлдян Сяндярус.
Йенидян мейдана чыхды о Ъодря,
Юзцндя эюрмяди сцстлцк бир зярря.
Гара аслан кими атыны тякрар
Мейданда ойнатды Щинди намидар.
Ъодряйя цстцнлцк эюстярди щяр ан,
Дяйярсиз йаралар вермяди зийан,
Нящайят, гашына бир дцйцн алды,
Ъодрянин башыны йящяря салды.
Кам алды вурмагла дцшмян бойнуну,
Атынын налына тапшырды ону.
Мейданда долашды о иэид аслан,
Бир чох пящлявандан бошалды мейдан.
Варды бир пящляван, ады да Тартус,
Мярдликля танырды ону щяр бир рус.
Санки гыврылырды гырмызы илан,
Гаршыйа ким чыхса алар ондан ъан.
Щиндийя кцкряди кяскин йел кими,
Даьлардан тюкцлян ъошгун сел кими.
Дцшмянля о ганлы тоггушмаларда
Мярдликля щеч бири галмады дарда.
Нящайят, рус бирдян кечди щямляйя,
Щиндинин тозуну совурду эюйя.
Ганыны ъанындан чякди бирбаша,
Ахытды мей, ъамы чалды бир даша.
Атды дябилгяни, баьырды: “Мяням
Горхунъ бир яждаща, аслан йеняням!
Ким мяня гаш чатса гцрур едяряк,
Эейим йох, кяфяня бцрцнсцн эяряк.
Мяня Тартус ады вермишдир анам.
Русларын Рцстями сайылыр бу нам.
Ордуну айагдан салмасам, инан,
Дюнмярям эери бу ганлы мейдандан.”
Щиндинин юлцмц шаща дяйяряк,
Гыврылды юзцня эялин зцлфцтяк.
Атыны мейдана чапмагды фикри,
Йеня дя язминдян тез дюндц эери.
Мяналы нязярля сцздц саь-солу.
Ким ачар ордудан интигам голу?
Мейдана ат салды иэид бир няфяр,
Чинли гылынъындан чахды шимшякляр.
Ъошьун аслан кими бир уъа атлы,
Щцнярли, црякли, шяряфли, адлы,
Дямиря батмышды башдан-айаьа,
Тяк аьзы эюрцнцр няфяс алмаьа.
Долашыр мейданы баш уъалдараг,
Ойнайан гылынъы шимшяктяк парлаг.
Ондакы ъялдлийи дцшмян эюряли
Гашынын цстцндя гуруду яли.
Руслардан мейдана сяйиртди бир ат,
Гылынъ ойнатмаьа ачды гол-ганад.
О кяскин гылынъла еля бярк вурду,
Дцшмянин кялляси ятякдя дурду.
Ондан црякли бир атлы пящляван
Еркяк аслан кими охуду мейдан,
Онун да башыны йеди бир йара,
Бир бяла кясилди бир чох башлара.
Гырх няфяр о гайа архалы русдан
Асанъа юлдцрдц дюйцшчц аслан.
Щяр сямтя дюнцрдц аты ащястя,
Русдан йцзц юляр, йцзц дя хястя.
Щяр йана едирди щямля бир кяря,
Руслардан бир орду сярирди йеря.
Эюрдцляр низяси сусамыш гана,
Горхудан чыхмады кимся мейдана.
Зяфярли бир щямля едяряк ахды,