128
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
О, бцтляр эюрдц, мяълисляр чыраьы,
Дилярди щяр бири эюрсцн гонаьы.
Она бцтляр йаман хош эялди орда,
Йери дцшдц, бир аз динъялди орда.
Дуруб ордан Муьан сямтя йюнялди,
Муьандан сонра Бахярзана эялди.
Мящинбануйа щям чатды бу сющбят,
Тялясди эюстяря шащаня хидмят.
Ганадланды щаман шащ гаршылансын,
Йараглансын гошун, щазыр дайансын.
Ядябля хязняйя лайиг няляр вар,
Она эюндярди ондан ярмяьанлар
Ипяк, эювщяр, гулам, хязня, зяр олду,
Гялям йаздыгъа катибляр йорулду.
О шащ дярэащына щям эялди Бану,
Нявазиш эюрдц шащдан, эцлдц Бану.
Гойулду кцрсц шащ тахты йанында,
Галан дурду, отурду Бану онда.
Сорушду Банудан Хосров щал-ящвал,
Деди: - Даим севин, шадлыгла сян гал.
Гонаг эялдим сяня, вердимся зящмят,
Дилярдим эюрмя бир аьры, язиййят.
Эюрцнъя мещрибанлыг Бану ондан,
Гцрур дуйду бу хидмятдян о, ъандан.
Дил ачды тяр-тязя сцбщцн йелиндян,
Дуа сачды она лайиг дилиндян.
Она эцълц бир арха бяхш едиб бяхт,
Пянащ олмуш о Хосров тяхти тяк тяхт.
О бир щяфтя дуруб шащ хидмятиндя,
Йени немят йыьыб эюндярди эцндя.
Йеня бир щяфтядян сонра о бир эцн,
О ъцр эцн эюрмяди эюйдя эязян Эцн,
Ъаванлыгла отурмуш шащ тахта,
Дейярдин султан олмуш шащ бахта.
Йени чыхмышды хятти санки мярзя,
Тяря доьрар, саларды гялбя лярзя.
Гуламлар Йаьмадан эялмишди мунис,
77
Эюзял бир сярв баьы иди мяълис.
Сюз аьзында ъошуб гайнарды щяр кяс,
Дуруб бир бяндя тяк ойнарды щяр кяс.
Бир янэял йох, гурулмуш ейш-ишрят,
Ня бир йох варды йардан, олса щаъят.
Мящинбану баш яйди, галхды сонра,
Тутуб цз Хосрова, динди о ряна
Ки, пайтахт Бярдяни охша бир аз сян,
Гышы орда кечир, ращатлан, яйлян.
О йерляр истидир щяр бир тяряфдян,
О йер болду судан, отдан, яляфдян.
Гябул етди сюзц Хосров щаман дям,
Деди: -Галхын эедин сиз, мян дя эяллям.
Обашдан шащ буйурду, галхды орду,
Эетаэет дцшдц Аьбаь сямтя доьру.
78
Вятян-ъяннят, ора цз тутду кюч щям,
Гурулду тахты шащын орда мющкям.
Чадырлар гурду онлар щяр тяряфдя,
Щяря бир йер эютцрдц орда сяфдя.
Мящинбану едиб дярэаща щюрмят,
Гцсурсуз эюстярирди шаща хидмят.
Эеъя-эцндцз о шащ ишрятдя щяр дям,
Ичир мей, кюнлц Ширинчцн чякир гям.
ХОСРОВ МЯЪЛИСИНИН ТЯРИФИ
ВЯ ШАПУРУН ЭЯЛМЯСИ
О новруз ахшамындан хош бир ахшам,
О байрам эцндцзцндян гялбя хош кам!
Чадырда сяслянир шащаня няьмя,
Нядимляр варды, малик тябя, зювгя.
Олур сющбятдя мювзу эащ щикмят,
Лятифя, мязщякя, щяр дцрлц сющбят.
Кяйан мисли чадырлар хош гурулмуш,
Алан типли кечя мющкям вурулмуш.
Гапы аьзында сыйрылмыш гылынълар,
Эялян намящрям олса, тезъя доьрар.
Чадырларда йанырды удла янбяр,
Йайырды щяр йана тцстц ятирляр.
Шяраб ляззятли, ишрят гялб ачырды,
Гызыл мангал йаныр, одлар сачырды,
Кюмцр Ярмяндян иди, йанмаг яла,
Гара зянъийди ейшя баис амма,
Эюбяк мишки кими бир рянэ щяр дям,
Олур яввял о ал, сонра гара щям.
Нядян уд хасиййят бядмишк бурда,
Гара рянэдян дюнцр ал рянэя сонра.
Гара рянэдян йох артыг рянэ о йанда,
Дюнцб олду гара ал щардан онда?
Бу дювранданмы юйрянди о, щийля,
Гара сачлар дюнцб аь олду бюйля?!
Баьында шюлянин кяндли ялиля,
Бянювшя бичди, сонра якди лаля,
О даь гарьасы тяк палтар яйиндя,
Тутуб юз ганыны юз димдийиндя.
Ганад гартал цчцн бир ох ъанында,
Гара рянэ бир илан мющря йанында,
Кюмцр атяшпяряст бир щиндли олмуш,
Эялиб Зярдцшт санки “Зянд” охурмуш.
Щябяш бир мирзя Бульар сямтя эетмиш,
Тутуб ал рянэ мцряккяб дя дцзялтмиш.
Гызыл ейляр о, рейщанлар кими хош,
Гышын рейщаныдыр щяр дям од-атяш.
Сцращи бир хорузтяк вахты анлар,
Хоруз тяк анъаг о, вахтында банлар.
Хорузда эюрдцляр оддан о таъ вар,
Йаныр эащ кяклик одда, эащ тураълар.
Кабаб иля ноьул ахмагда чай тяк,
Эялир кяклик кабабы, бязян юрдяк.
Гызыл бардагда ал рянэли шяраб тяк,
Турунъ, алма юпцшмякдяйди бярк-бярк.