132
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
Мяня сян гям верирсян, олма щеч шад!
Харабам мян, сяни олма щеч абад!
Ня буьда эюстяриб арпа сатырсан,
Чцрцк арпан вар, амма цздя буьдан.
Бцкцк бел буьдайам, бир сольун арпа,
Бир арпа эюрмядим, даддым ня буьда.
Сяня бясдир бу буьда эюстярянлик,
Дяйирман дашы олмаг фикри мянлик.
Бу йолда щяр эеъя хошдур црякля
Оруъ ачсам о Ай тяк бир чюрякля.
Низами, бир кянар ол санки Иса!
Гой олсун от йейянляр малы дцнйа.
От отларсан, минярсян ешшяк, ей йар!
Щяля Иса мягамында эюзцн вар.
Дирийкян йцк дашы ешшяк кими сян,
Олур ешшяк яти йахшы дирийкян.
ХОСРОВУН ПАЙТАХТ
МЯДАИНЯ ЭЕТМЯСИ
Илащи щюкмцнц мялум едиркян,
Ялиндян Щюрмцзцн шащлыг эедиркян,
Ъаван шащ бир мцбаряк эцндя, вахтда,
Эялиб пайтахта, ъялд яйляшди тахта,
Цряк бянд олса да Шириня чох бярк,
Тамам йанлышды етмяк юлкяни тярк.
Бу йандан юлкяйя шащлыг едирди,
О йандан йар цчцн ялдян эедирди.
Тикиб гурду, ъащаны етди абад,
О, йурду фитнялярдян етди азад.
О ки, щяр мязлум цчцн дада йетди,
О Кясра ядли йаддан чыхды, эетди.
84
О, юлкя ишляриндян гуртаранда,
Йеня башларды ейш-ишрят ъащанда.
Эеъя-эцндцз иши ов, ейш-ишрят,
Ов етмяк, бадя ичмяк етди адят,
Она галиб эяляндя ешг, истяк,
Йахынлардан хябярляр сорду бярк-бярк.
Она билдирдиляр, хейли заман вар.
Атыб эетмишдир о гясри о дилдар,
Щара Шапур апарды, билмирик, биз,
Апарды бяс нечцн шащдан изинсиз.
Галыб щейрятдя дювранын ишиндян,
Чох аъиз галды чярхин эярдишиндян.
Она Шябдиз о йардан йадиэарды,
Бу йердя Хосрова бир гямэцсарды.
Эеъярянэ иля бядр айы едиб йад,
Диляркян эювщяри дашла олур шад.
ШАПУРУН ШИРИНИ ЙЕНИДЯН
ЯРМЯНЯ ЭЯТИРМЯСИ
Эятирди гясрдян Ширини Шапур,
О эюрдц анъаг орда шащ йохдур.
Ону Эцлэцндян ендирди бу йердя,
О Бану эцлшяни эцл эюрдц бир дя.
О, баьа сярв верди, ъяннятя щур,
Эцняш бяхш етди чярхя, эюзляря нур.
Гощум, гуллугчулар шад олду бундан,
Щамы олмушду Ширинчцн пяришан.
Йер юпдц гаршысында эюръяк онлар,
Дюшянди йерляря торпаг тяк онлар.
Бу йердя шцкря, шцкрана щесаб йох,
Щям атяшэаща мал вягф етдиляр чох.
Ня щалдайды о вахт Бану, билсян,
Севинъдян пярдядян чыхмышды бирдян.
Дейярдин бир гоъа тапмыш ъаванлыг,
Дирилмишдир юлц, зянн ет бир анлыг.
Севинъдян баьрына басды ону бярк.
Щяйат тапмышды бу дцнйа йени рянэ.
Ня шадлыг, мещрибанлыг дуйду инсан,
Ону йцз бейт иля йох шярщя имкан.
Деди: - Ал хязнядян, мцлкдян, няйим вар,
Ня истярсян, сяниндир бурда онлар.
Утанъ иля ону сындырмады щеч,
Ня олмушса, цзя щям вурмады щеч.
Йягин билди бу баш вермиш ойунлар
Дялилдир ешгя, севдайа, ня сюз вар.
Нишанлар Бану сезмишди о шащдан,
Эюзяллярдян дя сызмышды бу дастан.
О, мейля кцкряйян кцп эюрдц, ютдц,
Эцняш эюрдц, ону палчыгла юртдц.
Кюнцл верди, гябул етсин о, фярман,
Цряк гцввят тапар, ичся о, дярман.
Нявазиш, мярщямят эюстярди щяр дям,
Дурурду кющня ящд цстцндя мющкям.
Она бяхш етди йетмиш дилбяр азад,
Эязиб яйлянсин, олсун щяр заман шад.
Ойунбазлыг севян бу чярх бир дя,
Онунла бир ойун гурду бу йердя.
Эюрцнъя гызлары Ширин алайла,
Бязянди санки улдузлар о Айла.
Йеня башланды алям ейш-ишрят,
О яввялки базар тез тапды вусят.
ХОСРОВУН БЯЩРАМДАН ГАЧЫБ
ЯРМЯНЯ ЭЕТМЯСИ
Щаман фятщя ачарда диш ки, вардыр,
Дямир бир ряй она алтун ачардыр.
О йцз галпагдан артыг шащ папаьы,
Гылынълардан ити фикрин бычаьы!
Сян он дцшмян вурарсан бир гылынъла,
О бир ряй ордулар мящв ейляр амма.
О фикри эцълц Бящрам олду аэащ
Ки, Хосров алямя олмуш бюйцк шащ.
Башында таъ севдасы йашарды,
Щям алды, чцнки эцълц ряйи варды.