235
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
Гарышгайла ойун гурду Сцлейман.
О тямкини эюрцб ъошдум дяниз тяк,
Гуъаглашдым ики алямля бярк-бярк.
Айаг цстцндя мян хидмятдя дурдум,
Онун игбалы ямр етди, отурдум.
Сыныг мцърцм гапы ачмышды наэащ.
Сюзцмдя дцзлцйц артырды аллащ.
Дедим сюзляр ки, тале верди фцрсят,
О сюзляр ки, бяйянмиш тяхт, дювлят.
Дедим шащлара лайиг чох нясищят,
Чятин мцшкцлляр ачмагчцн вясиййят.
Зярафятляр дедим, хошларды Ризван,
Эцляр динлярся онлары щяр инсан.
Она палудя вердим чох ширин мян,
Ширин эцлмякляр цчцн эизли гясдян.
Ону мян бязян аьлатдым булуд тяк,
Дюнцб эцл тяк дя эцлдцрдцм йаман бярк.
Еля сюзляр дедим, шащ динди: - Ящсян!
Аьыл дурду, ъящалят йатды бяркдян.
Апарды сагилярдян щушу няьмям,
Унутду мятнини ханяндяляр щям.
Эялиб рави, аьыздан сачды дцрляр,
Сяна ярз етди, зинят, тапды йерляр.
Айаг цстцндя дурдум азъа мцддят,
О, анд ичди, отурдум, бящ ня щюрмят!
О эцндян щарда олдумса о гайда,
Отурдум фяхр иля даим мян орда.
Сюзцм хош эялди шаща, олду хошщал,
Ширинликдя о, етди аьзыны бал.
Эялиб ширинлийя йетди щекайят,
О “Хосров-Ширин”цстя эялди сющбят.
О султан чийнимя ял гойду аста,
О тящсинляр мянимчцн олду сырьа.
Шякяр дилляр тюкцб эюстярди ряьбят,
Деди Хосровла Шириндян щекайят
Ки, эювщярлярля гойдун бир тямял сян,
Дедин сянятдя сюзляр чох эюзял сян.
Дедин чохлу щекайяляр, ня галды?
Бизим тарих йени бир сурят алды.
Ня бир эцлдя бу ъцр тяр бир щава вар,
Ня бцлбцлдя беля тяр бир нява вар.
Ачыб щяр бейти етсян сян гираят,
Олар зейтундан ифлиъ санки ращят.
Ипякдир одда йанмаз тялгя дцшмцш,
Ня буздан донмуш о, ня одда бишмиш.
Ня щалвадыр биширдин гайнадыб сян.
Дейяр щяр ким йеся, мцтляг мин ящсян!
Мязян сцддян дя шириндир, верир ъан,
О ширинликдя йохдур биръя нюгсан.
Еля шириндир атланмыш о дилбяр,
Эюзялликдя дуваг юртмцш сярасяр.
Ону етдин бу дишлярчцн щалал бяс,
Ня диш музду алар о зцлф, о хал бяс?!
Мааш кяссяк сянинчцн гардашым, мян,
Анандан ямдийин сцддцр, дцшцн сян.
О гардаш ки, ъащана щюкмранды,
Ъащан цчцн о, шащ, щям пящляванды.
О дастан ки, чякиб иллярля зящмят,
Йазыбсан сян, ня верди, музд сярвят?
Ешитдим гцря атмыш шащ бир эцн
О, мцлкцндян ики кянд вермяк цчцн.
Ня дерсян, кянди щя, йох, вердилярми?
Сяня фярманыны эюндярдилярми?
Билирдим, вермяк истяр фейз дярйа,
Эютцрсцн бящря таъир, буйду мяна.
Олар вираня торпаг бир дя абад,
Бу мющнятдян олар бир кимся азад.
Дуа етдим онун бяхти цчцн мян,
Бязянди тахты эювщярля сюзцмдян.
Дуа етдим мян яввял, динляди шащ,
Ону етдим ишиндян чярхин аэащ.
Бу даш-гашлы таъа йагуту юндян
Баща цчцн, демя, бянд етмишям мян.
Сарай эюрдцм ки, Кейвана уъалмыш,
Мисилсиздир, ъащан щейрятдя галмыш.
Нахыш вурдум, ъащан та вар бу сянят,
Десин бящ, бящ, ким ейлярся гираят.
Мяним фикримдя бу ширин фясаня
Дуа цчцн олуб шаща бящаня.
Дил ачдым ки, о шаща шцкр едим мян,
Ня лазым йохса сюз Ширин, Шякярдян.
Бу бир сюздцр ады: “Кярпиъ вя бянна”,
Чюряк йохкян едяр туршу тямянна.
Чюряк йох, кярпиъ алдыгда замандан,
О, туршу алмады, ял чякди ъандан.
О хошбяхт шащ юзц хас немятиндян
Гябул етди о ъцр ки, сюйлядин сян.
Юмцр дярйасыны атды ъащандар,
Ня тянща мян, ъащан эюрдц зийанлар.
Сянин тяк шащ яэяр варса йериндя,
Щаман шащзадяляр щям гяншяриндя.
О бяхшишлярдян артар шеиря ряьбят,
Тапар базарым ондан хейли вцсят.
О кяндлярдян яэяр шащ верся бир кянд,
Ачар шащзадяляр гейри дцйцн, бянд,
Хязиня бяхш едян шащ эцлдц сюздян,
Ачылды сцбщ тяк бир дя бу цздян.
Бяйянди шащ мяним щямдц сянамы,
Сямимийди ня ярз етдим мярамы.
Мяним щямдц сянамла тутду цлфят,
О, Щямдцнйаны бяхш етди, нящайят.
Мянимчцн мцлк верди, йазды фярман,
Гызыл шащ мющрц цстцндя нцмайан.
“
Верилмишдир она бу кянд тямамы,
Она сащиб нясиллярля Низами.
Онундур мцлк, она чатмыш явязсиз,
Онундур та гийамят щаг, билин сиз.
Бу щагга ким инанмаз, нарявадыр,