269
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
Деди ки: “Юлмцшя ня лазым кяфян?
Бу ики алямя сыьмайан бир кяс
Бир ъан кюйняйиня йерляшя билмяз”.
Язрачцн Вамиг тяк дцшмцшдц дярдя,
Эащ даьда йашарды, эащ да чюллярдя.
О евдян тцрк кими чыхараг йеня,
Дцшдц кючярилик дцшярэясиня.
Эеймини йыртараг, тикди бир кяфян,
Гырыб зянъирини, чыхды мящбясдян.
Дюшядяк ъырылмыш щалда ятяйи,
Узагда эязирди гярибляр кими.
Ъанына гясд етмяк хяйалы варды,
О, йалныз отуруб, йалныз дурарды.
Дяли тяк щяр евя йахын эедярди,
Лейли! Лейли! дейиб хитаб едярди.
Ащ! О айаг йалын, бир дя баш ачыг,
Мяламят йурдуна дцшмцшдц йазыг.
Истяр пислик олсун, истяр йахшылыг
Йаманы йахшыдан сечмязди артыг.
Йямян улдузунун хяйалиля тяк,
Няьмяляр дейярди, инилдяйяряк.
Бейитляр ахдыгъа онун дилиндян,
Йадында сахларды щяр эялиб эедян.
Щамы бу матямя олмушду щейран,
Эюрянляр аьларды бу щала ъандан.
О да хябярсизди эюрян эюзлярдян,
Далынъа сюйлянян аъы сюзлярдян.
Щяйат дяфтяриндян силмишди ейби,
Йашарды ня юлц, ня дири кими.
Гялбинин башында бир сювда дашы,
Олмушду хар кими дашын сирдашы.
Алты даш, цстц даш, о язиляряк,
Бядяни бир хылта дюнмцшдц, эерчяк.
Шам кими кечиниб, о гаралмышды,
Гуш кими тайындан айры галмышды.
Гялбинин башында чал-чарпаз даьлар,
Цзцнц юртмцшдц тозлар, торпаглар.
Ялями, гцссяси башдан ашараг,
Инсан мяълисиндян узаглашараг,
Ащ чякиб, аьлады: “Ялаъым нядир?-
Деди, - кюнцл мцлкц бир виранядир.
Авара дцшмцшям ханыманымдан,
Мяскяним олмушдур мяним бийабан.
Ня юз гапымыза эедир бу йоллар,
Ня дя йар йурдуна бир ъыьырым вар.
Щяйамын шцшяси, адымын ъамы
Сынды даш цстцндя, ешитди щамы.
Ащ, сяадят тяблим эедяли бада,
Кюч тябли чалырам артыг дцнйада.
Эащ мяня “бир сярхош” дейир бу йерляр,
Эащ да “бир бцтпяряст ашиг” дейирляр.
Юйля зянн етмя ки, бир бцтпярястям,
Мян торпагла дейил, эцл иля мястям.
Олмушам о тцркя чолаг бир шикар.
Охуна щядяфям ачыг, ашикар.
О йарын гулудур бцтцн варлыьым,
Она ъан вермякдир бяхтийарлыьым.
Мяня сярхош деся, нейлямялийям?
Дяли дя сюйляся, йягин, дялийям!
Мадам ки, дялийям, сярхошлуьум вар,
Дялидян, сярхошдан аьыл уммазлар.
Еля бир диваня дейилям ки, мян
Бир дя азад олам зянъирляримдян?
Суйум бярк буланмыш, бир дя дурулмаз,
Мяним виран кюнлцм щеч абад олмаз.
Кашки дяли бир йел яссин бир кяря,
Совурсун кцл кими мяни эюйляря.
Йахуд да шиддятля илдырым чахсын,
Евими, ъанымы йандырыб, йахсын.
Одлара салсайды мяни бир инсан,
Йанан варлыьымдан галмазды нишан.
Бир нящянэ аьзына атылсайдым мян,
Дцнйа гуртарарды хяъалятимдян.
Бяд ювлад йаратды мяни зяманя,
Евдя див олурам, чюлдя диваня.
Бахдыгъа хар олур гощум-гардашлар,
Адымдан утаныр йахын йолдашлар.
Хястяйям, ганымы тюкян о ъяллад
Юз кейфиндя эязир гисасдан азад.
Оф! Саламат галын ъан сирдашларым!
Мяълис йолдашларым, сюз йолдашларым!
О шяраб шцшяси ялимдян дцшдц,
Сыныб парчаланды, йадлар эцлцшдц.
Йолумда шцшяляр гырылса да, бах,
Онлары, эюз йашым сел тяк ъошараг,
Йуду ки, о шцшя гырынтылары
Достлар айаьына батмасын бары.
Ей мяним дярдими анламайанлар
Йолумдан чякилин, ня ишиниз вар?
Юзцмдя дейилям... мяни анмайын,
Иткин бир инсанам, мяня йанмайын.
Бясдир бу зцлмцнцз, щалыма бахын,
Мяни юз дярдимля азад бурахын!
Говмайын мяни сиз ана вятяндян,
Онсуз да, гачмаьа атланмышам мян.
Тагятдян дцшмцшям, ялаъым нядир?
Ъанан! Ялимдян тут, ъан виранядир!
Сяня кюнцл верян хястяйям, ей йар!
Уьрунда юлмяйим даща хош олар.
Бир салам лцтф еля, дурулт суйуму,
Биръя сифаришля охша рущуму.
Диваня бир мяням, эизли дейилдир,
Бяс сянин бойнунда нядир о зянъир?
76
Ъанан! О зянъири салма бойнуна,
Гой мян зянъирляним, лайигям буна.
Учурду кюнлцмц зцлфцйцн баьы,
Ким юйрятди сяня бу ев йыхмаьы?
Кюнцл овчусудур о гара сачлар,