324
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
О эетди, бу щалдан бизимчцн дя вар,
Дцнйа юз боръуну эерийя алар.
Дцнйанын боръундан горхмалысан сян,
Бир чюп олса беля алаъаг сяндян.
Бу боръу вермяйя чалыш, ей инсан,
Чалыш ки, гуртарсын миннятдян йахан.
Бу боръун цстцндя сян тутсан гярар,
Яндама мых олар, бядяня мисмар.
Юз ъювщярин цчцн бу сандыьы гыр,
Эюйярчинляр кими эюйляря щайгыр.
Дюрдкюклц йедди гат бир аьаъ, инан,
Мин йердян мыхланмыш бу доггуз галхан,
Юлцмля цз-цзя дурдуьу йердя
Еля дцшярляр ки, галхмазлар бир дя.
Бу эюзял эцнбяздян доьанда сящяр,
Дцнйа хырманына дцшян атяшляр,
Щяр ахшам чаьында фяляйя гядяр
Бу палчыглы кцпдян галхан тцстцляр,
Дейир ки: - Дцнйайа нязяр йетир бир,
Дцнйа бир тцстцлц атяшэядядир;
Эеъя дя, эцндцз дя ъийярляриня,
Од вурдуьу щалда сян шадсан йеня.
Чохдан щяйасыздыр бу ики гуш, бах,
Сянин хуръунуну деширляр анъаг.
Бир дары хырманы олса да юмрцн,
Бу гушлар ону да йейяъяк бир эцн.
Санма ки, дцнйада ъан галаъагдыр,
Ня варса, бир заман мящв олаъагдыр;
Юмрцн чятинликля йцз йаша йетяр,
Йцз дейил, мин ил дя йашасан яэяр,
Юлцмцн дящшяти пусгуда дурур,
Юзцнц эетмиш бил, доьру сюз будур.
Накам Ибн-Сялам юлдцйц заман
Лейли ъейран кими сычрады тордан.
Бу юлцм Лейлийя хейир олса да,
Юлян юз ярийди, инъиди о да.
Защирдя яриня матям сахларды,
Батиндя Мяънуну аныб, аьларды.
Сачыны йоларды, аныб Мяънуну,
Эуйаки яричцн ейляйир буну.
Яринин цстцндя етдийи шивян
Мяънуну охшарды йалныз црякдян.
Защирдя яринин хатири варды,
Батиндя достуну, дуйуб анарды,
Бир бящаня тутуб юлмцш ярини,
Аьлайыб сюкярди ъан дяфтярини.
Яринин цстцндя дедийи дилляр
Достунун щалындан верирди хябяр.
Сюзлярин габыьы ярийди йалныз,
Мяьзиндя достуну охшарды о гыз.
Яряб гайдасынъа, яри юлян шяхс
Матям сахлайараг эюзя эюрцнмяз.
Ики ил гапалы евдя яйляшяр,
Гадынын цзцнц эюрмяз бир бяшяр.
Баъардыьы кими охшайыб аьлар,
Шерляр дейяряк, гялбини даьлар.
Бу бящаня иля фцрсят тапараг,
Чадрыны хялвятя чякди Лейли, бах.
Яриня ел дяби йас тутмаг цчцн,
Гям иля цз-цзя отурду щяр эцн
Артыг, фцрсят тапды о аьламаьа,
Сябрини елляря верди садаьа.
Йас бящанясийля йцксялди сяси,
Йеддинъи фяляйя галхды наляси.
Гялбиндя щиъранын тцкянмяз дярди,
Цзцнц, эюзцнц силляляйярди.
Артыг ня горхусу, ня гейди варды,
Истядийи кими няфяс аларды.
ЗЕЙДИН ИБН-СЯЛАМЫН
ЮЛЦМ ХЯБЯРИНИ ЭЯТИРМЯСИ
Бу эюзял дастаны бизя нягл едян,
О илийя гядяр чцрцмцш бядян
Деди ки: ъанандан узаг дцшян Зейд,
Гялбинин башында мин аьры, мин гейд,
Сябр иля ударды бу аьыр дярди,
Йазыг су йериня ганлар ичярди.
Онун бу сирриня бяляд гощумлар
Бир чаря тапмаьы вермишди гярар.
Зорла алынмышды о севдийи йар,
Зейдя йолдашлары кюмяк дурдулар.
Сябрийля эялди Зейд о дярдя цстцн,
Ишинин дцйцмц ачылды бир эцн.
Ашкар олмаса да, эизли, бир тящяр
Зейд иля о Зейняб эюрцшцрдцляр.
О, ъанан йанына эетдикъя аз-аз,
Гялбин айнасындан силинирди пас.
О тязя гюнчяйля эюрцшян заман
Ачыб сюйляйирди дярдини пцнщан.
Мещрибанлыг долу ширин додаглар
Эизли нявазишляр елярди изщар.
Елин гайдасына уйьунлашараг,
Гуруъа щал-ящвал сорарды анъаг.
Кюнцлляр пак иди, сафлыг дуйарды,
Ортада щяйалы бахышлар варды.
Чаря тапмышдыса Зейд юз дярдиня,
Мяънунун гейдиня галырды йеня.
Мяънунун дярдиня галыб црякля,
Чаря ахтарарды мин бир дилякля.
Юз дярди башындан ашыб дашарды,
Лакин Мяънун цчцн чох чалышарды.
Еля иш эюрдц ки, дурдугъа ъащан,
Афярин сюйляйяр щяр хатырлайан.
Сяндян дя йахшылыг галса йадиэар,
О ъамал сянин дя цзцндя парлар,
Бир чох сифятляр вар инсанда щяля,
Алмасан йахшыдыр онлары диля.