407
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
Чох данышан няляр сюйляди эюряк:
-
Де эюрцм, бу ясян йел ня демякдир?
Гафил, йа юкцздцр, йа да ешшякдир.
Бишр деди: - Аллащын гязасы вардыр,
Щяр шейя щюкм едян пярвярдиэардыр.
О деди ки: - Дцшцн, ат щикмятя ял,
Гарт гарылар кими наьыл ачма, эял!
Щавадыр доьуран йели, рузэары,
Йелляндирир ону ярзин бухары.
Биръя о тяряфя эюз йетириб бах,
Нечин чох уъадыр о мющтяшям даь?
Деди: - Вар Танрынын бунда ясяри:
Бириси йцксякдир, алчагдыр бири.
Мялиха сюйляди: - Сцбутсуз демя!
Йетишир баьладын нахшы гялямя.
Булуд йаьыш тюкяр, су ахар эедяр,
Даьлары, дашлары сел йыхар эедяр,
О даьын ки, уъа дик башы вардыр,
Селин ахымындан хейли кянардыр.
Бишр бир гышгырды, титряди даь-даш:
-
Танрынын ишиня, - деди - гошма баш!
Щяр ишин сирриндян хябярдарам мян,
Щяр елмя вагифям, цстцням сяндян.
Сябяб бош дейилмяз, эял, дцшцн бир аз,
Йолу хяйал иля сцпцрмяк олмаз.
Санма вар пярдяйя йол тапа билян!
Охуйуруг нахшы пярдядя цздян.
Гялят аддымламаг дейил иътищад,
Йанлыш охуйана олмаз етимад.
Горхурам бу пярдя оланда нищан
Гялят ойун эюря гялят охуйан.
Бу йцксяк будаглы аьаъа сян, эял,
Яркюйцнлцк иля тохундурма ял.
Бишр бу сещри ки, охуду, йеня
Фцзул гулаг асды шейтан дейяня.
Онлар бир нечя эцн бирэя эетдиляр,
О фцзуллуг етди истяйян гядяр.
Йол исти, чюл сусуз, йолчулар сусуз,
Олду бейинляри гайнар, йухусуз.
Гышгырыб йол бойу бюйцрцрдцляр,
ъошуб эедирдиляр, йцйцрцрдцляр.
Ахырда йетдиляр пакизя, уъа,
Шахлы, будаглы бир эюзял аьаъа.
Бу йерин отлары ипякди, ипяк,
Эюз далды сейриня, олду севинъяк.
Орда басдырылмыш бир кцп дурарды,
Ичиндя тяртязя ширин су варды.
О кцпцн ичиндя эюрцб узунчу
Тязя рейщан кими цряк ачан су,
Деди Бишря: - Эюзял йолдашым, де бир,
Нечин бу кцп беля гум ичиндядир?
Сюйля няйя эюря аьзына гядяр
Басдырылмыш йеря? Вер бундан хябяр!
Де эюрцм ки, суйу чохдур, йа аздыр?
Йохуш дейил йери, чюлдцр, байаздыр?
Бишр: - Етмиш, - деди, - буну инсанлар,
Чох-чох эюрцнмцшдцр беля ещсанлар.
Горхудан эюмцбляр ону гумлара
Ки, сыныб олмасын тез пара-пара.
Мялиха сюйляди: - Эял, йахшы дцшцн,
Вердийин ъаваблар гялятдир бцтцн.
Бири язаб чякиб йашайаъагдыр,
Юзэя бириня су дашыйаъагдыр?
Юзц дя бурда ки, исти чюл бойу
Ня чешмя тапылар, ня дя бир гуйу?
Бурада овчулар гурмуш дузаьы,
Бурадыр ов йери, овчу овлаьы.
Бу кцпя ки суйу долдурмуш инсан,
Демяли ов цчцн тор гурмуш инсан.
Дузлу шейляр йейян йабаны щейван:
Марал, даь кечиси, эур, ъцйцр, ъейран
Бцтцн чюл узуну су эязя-эязя
Эялсинляр беля бир кцп олан дцзя.
Овчу щийля тюкяр, баьлар йоллары,
Сонра ялиндя ох эюзляр шикары.
Вурар су ичяндя щейваны, эедяр,
Доьрайар ятини кабаблыг едяр.
Беля ач дцйцнц, беля дцшцн сян,
Десин ешидянляр афярин, ящсян.
Бишр деди: - Дур, ей сирр едян ашкар,
Щяр кясин эизли бир ягидяси вар.
Црякдя вар эизли чох ниййятимиз,
Щяр кяси дя беля зянн едирик биз.
Етмя, дедим сяня, эял, пис фикирляр
Ки, сонра ялиндян баш вермясин шяр.
Суйун кянарына онлар кечдиляр,
Йеря сцфря салыб йейиб-ичдиляр.
Доьрудан бу суйун щеч цстц йохду,
Йаньы йатыранды, сафды, сойугду.
Мялиха уъадан деди Бишря: - Дур,
Бир гядяр бу судан кянарда отур.
Сойунуб та ки, бу саф суйа эирим,
Йуйунум, нящайят тюкцлсцн кирим.
Дузлу тяр ичиндя ня вахтдыр мяним
Чиркаба дюнцбдцр бцтцн бядяним.
Чимим тез бурада, гой ламящала,
Сонра да тяртямиз дцзялим йола.
Сонра кцпц дашла парчалайым мян,
Щейванлар гуртарсын язиййятлярдян.
Бишр деди ки: - Ей гялби саф, эедяк,
Кцпц буландырмаг няйиня эяряк?
Севиниб яйилдин судан ичмяйя,
Тюкцрсян ичиня инди кир нийя?
Щяр ким ки, саф судан ичся бир эиля,
Яйилиб ичиня тцпцрмяз беля.
Айнаны сцртмяйя сиркя вурулмаз,
Саф дяхи тортайла буландырылмаз.
Цзся бир йолчуну яэяр йаньысы,