443
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
Эялди щаман баьа бир эцн о йаьы,
Олду эцлзарымын язиз гонаьы.
Эятирдим ортайа мейвя, мей, шярбят,
Лайигинъя она ейлядим щюрмят.
Евдя, баьда няйя эялди эцманым,
Эятирдим ортайа, эцлсцн мещманым.
Йеди, ращат олду, севинди, йатды,
Мейдян истяйинъя мурада чатды.
Сонра дуруб эязди, етди тамаша,
Щаман баь ешгиля дюндц сярхоша.
Сюйляди: - Эял, мяня сат бу баьыны,
Пул верим, нурладым гой чыраьыны.
Мян дедим: - ъанымдыр, бил, бу баь мяним,
Онсуз эцнцм гара олаъаг мяним.
Щяр кясин бир шейя гызьын ешги вар,
Мян йазыьы ися баьым йашадар.
Еля зянн ейля ки, бу баь сяниндир,
Баьбанынам бурда, отаг сяниндир.
Ня заман эцзарын дцшярся бизя,
Сулар кянарында, мей ич, ал мязя.
Няйя маликямся мятбяхимдя мян
Эятирсин юнцня бир эцмцшбядян.
Деди: - Бундан дашын, бящаняни ат,
Йыьыш, эет бурадан, баьы мяня сат!
Чалышдым, инлядим, атмадым баьы,
Ня зора, ня зяря сатмадым баьы.
Ня заман кейфлянди о аси мещман,
Атды цзяримя бир гуру бющтан.
Башымы зцлм иля ъяфайа салды,
Тутуб мян йазыгдан баьымы алды.
О эцндян гисмятим олду сойуг ащ,
Дейирям дярдими билсин шащяншащ.
Ики илдир мяни эятириб ъана,
Чякиб язиййятля салыб зиндана”.
Шащ гайтарды она тарланы, баьы,
Баьдада дюнмцшдц баьы, отаьы.
ЦЧЦНЪЦ МЯЗЛУМУН ШИКАЙЯТИ
Цчцнъц деди ки: “Бюйцк таъидар,
Щяр йана истясян бяхтин йол ачар.
Мян дяниз йолуйла едиб тиъарят,
Тапардым юзцмя бир парча немят.
Чыхардым сяфяря беляъя бол-бол,
Эялирим артарды щяр сяфяр, щяр йол.
Дцррц танымагда артды гиймятим,
Бцрцдц щяр йаны адым, шющрятим.
Сабаща нур верян йар-йарашыглы,
Чырагдан даща чох айдын, ишыглы
Бир нечя мирвари яля эятирдим,
Севиниб юзцмц шящря йетирдим.
Онлары сатмагды арзум, истяйим,
Дедим: йахшы эейим, щям йахшы йейим.
Чатды вязириня онун сораьы,
Билди ки, мяндя вар бир бойунбаьы.
Чаьыртдырыб алды, одлара йандым,
Гиймят сюйлямяйя йаман утандым.
Сювдяляшмяк чаьы эялди мейдана,
Эятирди ортайа йцз мин бящана.
Дедим гиймятини, дярдц гямля мян,
Йеня ял чякмяди о бящанядян.
О, гарадан, аьдан тутмуш нечя эцн,
Гялбими цмидля долдурду бцтцн.
Нящайят чаьырыб мяни эизлиъя,
ъанитяк зиндана салды бир эеъя.
Пулуму вермяди намярд, аман, ащ,
Деди: - Ишлямисян ъинайят, эцнащ.
Эетди щалал малым, дцрр бойунбаьым,
Баьланды цстялик ялим, айаьым.
О мяндян эювщяри беляъя алды,
Варлыьым даш кими зиллятдя галды.
Дцррц папаьына ейляди бязяк,
Атылдым гуйуйа, галдым сядяфтяк”.
Хязнясиндян алыб бядвязирин, шащ
Ону даш-гашларла ейляди эцмращ.
ДЮРДЦНЪЦ МЯЗЛУМУН ШИКАЙЯТИ
Дюрдцнъц шяхс чякиб, горхусундан ащ,
Деди: “Ей тярифя лайиг олан шащ.
Эянъ, гяриб ашигям, илщам алардым,
Ахар сулар кими бярбят чалардым.
Бир севэилим варды, олмазды мисли,
Гямляр тясяллиси, чинлийди ясли.
Щилалдан нур алмыш парлаг мящпара,
Эцндцз гаршысында эеъядан гара.
О, щечин адыны гоймушду аьыз,
300
Гатыб эцлцшцня гянд, шякяр бу гыз.
Бащардан эюзялди бу дилбяр ъаван,
Ашкара чалмышды рювняги баьдан.
Сатын алдымса да мян о афяти,
Эюзцмцн бир ойду вяли-немяти.
Мяндян юйрянмишди сазда чалмаьы,
Варды рущ бясляйян кюнцл алмаьы.
Цзбяцз отуруб мяълис гурардыг,
Шамла пярванятяк сющбят вурардыг.
Мян бир эеъя идим, о нурлу чыраг,
Йар севимли чичяк, кюнцл баьча-баь.
Вязир мяндян алды о эцляндамы,
Еля бил айырды нурундан шамы.
Алыб юз евини ишыгландырды,
Йазыг пярваняни ода йандырды.
Мян йар щясрятийля диваня олдум,
Она йол ахтардым, эетдикъя солдум.
Вязирин салдырды мяни зиндана,
Деди: - Зянъирляняр дяли-дивана.
Алды о йарымы щийля, наз иля,
ъан галды зинданда мин нийаз иля.