555
ИСKЯНДЯРНАМЯ
Гярянфил йемишди доьаркян Щинддя.
Сач дейил, мцшкдян щюрцлмцш зянъир,
Эцняшдян салланмыш булуд кимидир.
О мцшкин булуддан ал эцл сачараг,
“
Сцнбцля” бцръцндян асмышды башаг.
Севимли, буьдайы рянэи, шух, дилбяр,
Гара, мцшкин халы бир арпа гядяр.
Баш вермиш арпадыр мцшкин буьдадан,
Дейил буьда дейя. боз арпа сатан
219
.
Тцрк сималы иди о щиндли афят,
Шаща Щинд елиндян вермишди ъяннят
220
.
Йох, щинду дейилди о тцрк дилбяри,
Щиндутяк чалырды бу кюнцлляри.
О Руми цзцйля, щинду дилийля
Етмиш Рум шащыны юзцня кюля
221
.
Бир шякярхяндя, бир дцмдцз нейшякяр,
Севимли, ян инъя гюнчя бир дилбяр.
Олдугъа эюзял, щям назлы бир пяри.
Щям судур, щям оддур парлаг эювщяри.
Онунду бу эялин, бу дилбяр гюнчя
Гаршыйа чыхды шащ ону эюрцнъя.
Исщагын рясминдя бюйцк щюкмцран
Ки, аьлын эюзцня ондадыр дярман,
Ягд етди, башлады гызын тойуна,
Сонра голун салды онун бойнуна.
Тющфяляр сазлады щинду шащына,
Бир бцсат башлады башлыг адына.
Верди топ-топ ипяк, халварла эювщяр,
Гумашдан бир чадыр, гызыл тахт-зивяр,
Зцмрцд ъам, ягигдян эюзял бир сини,
Йагута гярг етмиш щяр бирисини.
Йагутдан, лялдян дцзцлмцш бир таъ,
Полад наллы атлар - эюрмямиш гырманъ.
Гулаьы щалгалы гуллар вя дилбяр,
Зярхара эейинмиш румлу кянизляр.
Инсанын аьлына эяляндян артыг
Эюндярди Кейд цчцн гатарла сандыг.
Ъащандар Искяндяр камына йетди,
Айцзлц эялинин тойуну етди.
Инъялик о гызда олмушдур тамам,
Яндамы бир парча сойулмуш бадам.
Лятиф палудяйя бармаг вурунъа
Бармаьы булашды она бойунъа.
Йонулмамыш бир дцрр, ачмамыш бир эцл,
Щумай да о эцля вурьун бир бцлбцл.
Йонтулду бу инъи, ачылды гюнчя,
Пярдяли сюзя бах, ня гядяр инъя.
Искяндяр истякля олунъа дямсаз
Дювлят ишляриндян динъялди бир аз.
Истяхря сынанмыш гасид эюндярди,
Дювлят ишляриндян мялумат верди.
Йаздырды гялбиня йатан сюзлярдян,
О мцшкин юлкядя шанлы зяфярдян:
“
Щиндистан сяфярим олмушдур беля,
Неъя ки, дост истяр, баш тутду еля.
Кейдя кин етмяйя вермядим гярар,
Дост олду, дост кими елядим ряфтар.
“
Гянвуъ”а эедирям “Фур” цстя ялан,
Бу йолда кюмякдир улу йарадан.
Эюрцм орда няляр гаршыма чыхар,
Бялкя дя иш битяр, мян дейян олар.
Йунан дянизиндян, Чин дянизиндян
Тутараг, щяр йердя найибим сянсян.
Дурма, йай дцнйайа сяадят сяси,
Щяр кяся вер биздян шянлик мцждяси.
Яскярляр, гоъалар, пирляр, ъаванлар -
Ня гядяр юлкямдя вар йашайанлар,
Щамыны севиндир, биздян вер хябяр,
Хейир вер, билик вер, ядалят эюстяр”.
Беля мяктуб йазды бцтцн кишвяря,
Гасидля эюндярди бцтцн елляря.
Сяфяр тядарцкц эюрдц эялиня,
Щюрмятля эюндярди Йунан елиня.
Она гошун верди инанмышлардан,
Йанына гошду шащ бюйцк бир карван.
О зинятли тахтын йанынъа йеня
Эюндярди Йунана аьыр хязиня.
Торпаьа эюмцлдц йериндя галан,
О йеря гойду бир бялядчи, нишан.
Аьыллы вязиря бир мяктуб йазды,
Ядалят ишиндян щеч айрылмазды.
Билдирди она щяр йахшы, йамандан,
Достлара цз верян бяхтийар андан.
Искяндяр азаъыг динъялиб дурду,
Фурун торпаьында хеймяни гурду.
Шащларын рясмини тутду щявясля,
Щиндистан мцлкцнц долдурду сясля.
Башлады бяхшишляр вермяйя щяр эцн,
Дцнйайа бунунла олмушду цстцн.
Бадяляр галдырды Кейин адына,
Инди бадя галхыр онун йадына.
ИСКЯНДЯРИН ЩИНДИСТАНДАН ЧИНЯ ЭЕТМЯСИ
Саги, вер мяня о гырмызы судан
Ки, ондан гоъалар эянъляшир щяр ан.
Вер, ондан парласын эянълик улдузу,
Бу сары эцлляри едим гырмызы.
Ох, йеня цз верди шянлик, сяадят,
Чальычы чальыйа эюстярди ряьбят.
Йазылан шердян хябяр тутду йар,
Шаирин юлмяйян цмидляри вар.
Ей тарих сюйляйян, димаьы парлат!
Бу инъя шерими, дурма, айдынлат!
Сюйля, дюйцшлярдя бюйцк Искяндяр
Фурларын башына эятирди няляр?
Мягсядя уйьун нягл едян ящли-щал,
Пярдядян эюстярир беля бир хяйал: