646
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
Эениш ятякляря даща чох дцшяр
175
.
Чох йемя, сцфрядя щяр шей чох да вар,
Артыг бир гятрядян гядящ дя дашар.
Бир мцфлис хязиня тапмышды щямян
Йыхылыб юлмцшдц севиндийиндян.
Неъя сусуз олсан, истийя дцшсян,
Тялясик сойуг су ясла ичмя сян.
Бир йери талайыб даьытмыш олсан,
Орда мянзил салыб йатма щеч заман!
Ясла ичмяйясян йохланмамыш су,
Ичирт башгасына, йохла бир ону.
Гярибя эюрцнян мейвяни йемя,
Юзцнц дярд-гямя дцчар елямя!
Оларса бириси йемякдя лоьман,
Сахлар юз няфсини йад лохмалардан.
Щеч кяс эетмядийи намялум йолла,
Йолдаш чох олса да, эетмя сян ясла!
Чох йахын олса да, горхулу йолдан
Горхусуз узаг йол йахшыдыр, инан!
Чох йыьыб, йцкцнц аьыр етмя сян,
Гошунун ичиндя диля дцшярсян.
Ялиня кечярся яэяр гянимят,
Ондан йохсула да гой чатсын гисмят.
Бир пай вер хялвяти пай истяйяня,
Аллащын ризасы бяс едяр сяня.
Эизлинъя верилян бир бяхшиш, инан,
Щифз едяр инсаны дярддян, бяладан.
Ордуйа ня версян, рцтбяйля пайла,
Йол хяръиндян артыг пул вермя ясла.
Гарынгулу адам олса да гочаг,
Гарны дойан кими тянбял олаъаг.
Ня о гядяр вер ки, сярхош олсунлар,
Ня дя еля ет ки, лап аъ галсынлар.
Ня чох бярк, ня чох бош ет ряфтарыны,
Ордуда итирмя етибарыны.
Эцндя ики дяфя гуруб зийафят,
Бцтцн башчылары сян ейля дявят.
Щеч бир йад юлкядя шяраб ичмя сян,
Щеч йердя яйлянмя Рума дюнмядян.
Нурани адама тапшыр яманят,
Олмаз дуру суда тоз, йа цфунят.
Эцняш щяр бир шейдян пак олдуьундан
Даь, дяниз сиррини эизлятмир ондан.
Хошбяхтлик истясян, хошбяхти таны,
Хошбяхт хошбяхт едяр чцнки инсаны!
Бядбяхт адамлардан ол даим кянар
Ки, цзцм цзцмя бахыб гаралар.
Доьма хислятиндир вяфалы олмаг,
Чалыш ки, яслини итирмя анъаг.
Бири адятини дяйишся яэяр,
Йыьдыьы дювлят дя ону тярк едяр.
Кющня хасиййятдян дюнмя щеч заман.
Хасиййят дяйишмяк дейилдир асан.
Агил ол, ял чякмя хасиййятиндян,
Юзэя хасиййятя уйма гятиййян!
Щямишя дцз эедян пийада ясэяр
Вязир олан кими яйри йол эедяр
176
.
Талейи хош олан хошбяхт адамла
Араны хош еля, чякишмя ясла.
Щяр бир щадисядян ютрц фялякля
Бящс етмя, онунла хош ряфтар еля.
Рузиэар ня верся гябул ейля сян,
Чалыш, устадынын чыхма сюзцндян.
Инъимя дювлятин етдийи наздан,
Дювлятин назында дювлят тапарсан.
Вахты йетишяндя сянин дя, ялбят,
Чякяъяк назыны бир эцн о дювлят.
Сядяфин габыьы хейли бярк олур,
Одур ки, ичи дя дцрля долудур.
Бярк дашлар ичиндя эизляняр эювщяр,
Эювщяр чятинликля ялдя едиляр.
Бяд эцндя улдуздан олма бядэцман
177
,
Ишляр йахшылашар, ялбят, бир заман.
Эюй рянэли эцнбяздян олма мцкяддяр,
Агибят хейр олар, дцзяляр ишляр.
Иш бяркя дцшяндя, мяйус олма сян,
Кюнлцня гцввят вер, бяхтиня эцвян.
Эюйя атылан даш йеря тез дцшяр,
Бу гыса мцддятдя ишляр дяйишяр
178
.
Зцлмц бирдяфялик йадындан чыхар,
Чцнки зцлмкарлыг юмрц азалдар.
Падшащ ядаляти чыхартса йаддан
Юлкяси тез олар зцлм иля виран.
Аллащ ядалятчцн йарадыб сяни,
Зцлм етмя, ядл иля сахла юлкяни!
Пис фикря дцшярся йахшы бир инсан,
Юзцня йаманлыг еляйяр, инан!
Дцнйа йаранандан белядир ганун,
Дяйишир истиси, сойуьу онун.
Щавада оланда беля зиддиййят,
Онда щеч ахтарма, щеч умма сящщят.
Йахшысы будур ки, илдя щяр фясил
Юз гайдасы иля кечсин мцттясил.
Эяряк бащар фясли кечя бащартяк,
Йай да йайлыьыны эюстяря эяряк.
Бир шей гайдасындан чыхарса кянар,
Ондан цз дюндяряр, ялбят ки, рузэар.
Яэяр пислик ется бир няфяр сяня,
Сян йахшылыг етсян бир юзэясиня,
Ону да, буну да йад етмя ясла,
Халга бядэулугдан дилини сахла.
Чалыш ки, кирпийин олсун алмазтяк
179
,
Айыг ол, юлкянин кешийини чяк.
Беля мясял чякмиш агил бир инсан:
Гурд эирмяз сцрцйя, йатмаса чобан!”
Ъанын мющкям олса, дюшцня дюймя,
Эцлцб, йерсиз-йерсиз юзцнц юймя.
Аъизлик цз верся, гям чякмя йеня,