730
ИСKЯНДЯРНАМЯ
YEDDИ GЮZЯL
LE LИ VЯ MЯCNUN
ХОСРОВ ВЯ ШИРИН
СИРЛЯР ХЯЗИНЯСИ
ХЯМС
12
Бу кющня дязэащдан дцшярсям узаг...
Йяни юлцб бу дцнйадан эедярсям... Бурада кющня дязэащ дцнйа мянасында ишлянмишдир.
13
Заминдир гарайа, аьа бу рящбяр...
Йяни Мящяммяд эцнаща да, саваба да заминдир.
14
Халыны гаралдыр Яббасилярин,
Эюзцня нур сачыр шяммасилярин.
Аббаси хялифяляринин палтарлары вя байраглары гара иди. Халыны гаралтмаг ифадяси бурада Аббасилярин сялтянят вя
язямятиня ишарядир. Шяммас - атяшпяряст, щям дя эюздя аь - титя демякдир, инад эюстярмяк мянасында ишлянир.
Йяни атяшпяряст шяммасилярин эюзцндян аьлыьы, корлуьу алыб нур сачды, онлары мцсялман етди.
15
Додаьы Исадан даща мюъцзкар.
Йяни онун (Мящяммядин) няфяси юлцляри дирилдян Исанын няфясиндян даща мюъцзялидир.
16
Зцлмятин суйутяк эейинмиш палтар.
Йяни дирилик суйу зцлмятдя, гаранлыг ичиндя эизли икян, онун да вцъуду гара палтарла юртцлц иди.
17
Эюй - она дцнйада дюрд таьы гуран,
Йер - она фялякдя беш нювбят вуран.
Йяни эюйляр она йердя дюрд цнсцрдян дюрд гцббяли чадыр гуран, йер дя эюйлярдя онун беш нювбят вураныдыр.
Сялъуг падшащы Султан Сянъярдян габаг шащларын сарай дарвазасында эцндя дюрд дяфя наьара чалмаг гайда
иди. Султан Сянъярдян сонра наьара чалмаьын сайы бешя галдырылды. Низами бурада беш нювбят вуран дедикдя,
беш вахт намаз гылмаьы нязярдя тутур.
18
Одур юз аьлына еляйян тякйя,
Айы бармаьыйла бюлян икийя.
Дини етигадлара эюря, Мящяммядин мюъцзяляриндян бири дя Айы бармаьы иля икийя бюлмясидир. Эцйа гурейшилярин
ряисляриндян Ябу-Суфйан вя Ябу-Ъящл бир дяфя Мяккядя Мящяммяддян доьрудан да пейьямбяр олдуьуну
исбат етмяк цчцн Айы бармаьы иля икийя бюлмяйи тяляб етмишляр. Мящяммяд дя эцйа бармаьы иля Айа ишаря
етмиш вя Ай ики парча олмушдур. Сонра йеня бармаьыны Айа доьру узатмыш, Ай парчалары йенидян бирляшмишдир.
19
Щяр ики дцнйадан бир дон тикяряк,
Онлардан дцзялтмиш йеэаня бязяк.
О дону эейяркян пак вцъудуна,
Бир гарыш аз эялди уъа бойуна.
Йяни Мящяммяд ики алямдян дя йцксякдир, онун варлыьы бу алямя - йер вя эюй аляминя сыьышмады.
20
Дявятя эенишлик о вермиш йеня,
Дашлар да шащиддир мюъцзясиня.
Исламиййят уьранда апардыьы мцщарибялярин бириндя Мящяммядин аьзыны вуруб йараламышдылар. Бу бейт щямин
щадисяйя ишарядир.
21
Эюй эеъя мяълиси гызышдырмышды,
Ишыгдан эеъянин эюзц гамашды.
Мящяммяд пейьямбярин мераъа эетдийи, йяни эюйцн йеддинъи тябягясиня галхдыьы эеъя эюйляр ондан
ишыгланды.
22
Чин ипякляриня дцзмцш дцрр, эювщяр...
Йяни эюйляри улдузларла бязямишдир.
Йетмиш йоллу йурддан кючцнц вурду, Чадын йеддинъи фялякдя гурду.
23
Йяни йетмиш ики миллятин йурду олан бу дцнйадан кючцб, йеддинъи
фяляйя мераъа эетди.
24
Доггуз щцърясини бир ан бурахды,
Эюйцн доггузунъу таьына галхды.
Мящяммядин доггуз арвады вя доггуз отаьы варды. Йяни о, доггуз щцърясинин ишиндян ял чякди, дцнйаны тярк
етди, доггузунъу фяляйя эетди.
25
Йеддинъи яфлакя чапдыьы заман
Дишан атылды дюрдкцнъ дахмадан.
Дини етигада эюря, Мящяммяд мераъа Бцраг адлы мювщуми ат цзяриндя эетмишдир. Дюрдкцнъ дахма - эцйа
дюрд цнсцрдян (судан, оддан, щавадан, торпагдан) вцъуда эялмиш йер демякдир. Йяни йери бурахыб, эюйя
чыхды.
26
Яряб сямасында бир Сцщейл чапды,
Йямян эюнц ондан йени рянэ тапды.